Çöp ihalesi incelenmelidir!

Hatay Milletvekili Prof. Dr. Mustafa Öztürk uyardı! “…. 51 madde g bendi uyarınca” dedi ve ekledi:

TBMM Çevre Komisyonu Başkanvekili ve Hatay Milletvekili Prof. Dr. Mustafa Öztürk, İskenderun’daki çöp ihalesini masaya yatırdı. Öztürk, “Belediye Birliği, devamlılık arz eden katı atık toplama, taşıma ve bertaraf işlerini ivedi işler kapsamında değerlendirerek, 51 (g) maddesine göre ihale edemez” diyerek, bu yöntemin adrese iş verilmesi sonucunu doğuran, rekabet şartlarını ortadan kaldıran ve kamu yararını öteleyen bir yöntem olduğunu duyurdu. Milletvekili Öztürk ayrıca, “İhalenin 25 yıllığına tek bir firmaya veriliyor olması, 5393 ve 4734 sayılı Kanunlar ile yine bu alanda alımların süresine tahdit koyan 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 26 ve 28 inci maddeleri açısından da aykırılık teşkil edecektir” ifadesinin altını çizerek, hazırladığı dosyayı da incelenmesi için İçişleri Bakanlığı’na gönderdi.. Tüm bu detaylar, İskenderun’daki çöp ihalesinin iptalini gündeme getirdi.. Bu konuda, İskenderun Belediye Başkanı Dr. Yusuf Civelek’in nasıl bir açıklama yapacağı merakla beklenirken, gözler belediyeler birliğine üye ilçe ve belde belediye başkanlarına yöneldi..
TBMM Çevre Komisyonu Başkanvekili ve Hatay Milletvekili Prof. Dr. Mustafa Öztürk’ün açıklaması şöyle:

51 MADDE G BENDİ UYARINCA..
“- İskenderun Çevre İlçe ve Beldeleri Köy ve Belediyelerinin Katı Atıklarını Değerlendirme Birliği İskenderun, Dörtyol, Erzin, Belen, Payas, Altınçağ, Yeşilköy, Karakese, Kuzuculu, Yeniyurt, Akçalı, Arsuz, Azganlık, Bekbele, Denizciler, Gökmeydan, Gözcüler, Karaağaç, Karayılan, Madenli, Nardüzü, Sarıseki, Üçgüllük gibi 23 belediye ile 4 köyü kapsamaktadır.
İskenderun Çevre İlçe ve Beldeleri Köy ve Belediyelerinin Katı Atıklarını Değerlendirme Birliği Atık Değerlendirme ve Bertaraf Tesislerinin İşletme ve İrtifak Hakkı Verilmek Suretiyle Kurulması ve İşletilmesi ile katı atıkların toplanması ve taşınması İşinin 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 51 inci Maddesinin (g) Bendi uyarınca Pazarlık Usulüyle birlik tarafından yapılması işleminde aşağıda yer alan mevzuata aykırılıkların bulunduğu değerlendirilmektedir.”

REKABET ŞARTLARI İHLAL EDİLİYOR
“- Birliğe bağlı olan belediyelerin sunmakla oldukları görevlerinden olan katı atıkların toplanması ve nakli ihalelerinin belediye bütçesinden ve kesinlikle 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu hükümlerine göre yapılması gerekmektedir. 2886 sayılı Kanun idarelerin gelir getirici işlemleri için kullanılmaktadır. Bu açıdan bakıldığında birliğin tesisin işletilmesi hakkını üçüncü kişiye gelir karşılığı vermesi mümkün bulunmakla birlikte, bu tesisin elde edeceği gelirlerin birliğe bağlı belediyelerden toplayacağı katı atıklar karşılığında belediyelerin ödeyeceği ücretlerden oluştuğunu dikkate aldığımızda, belediyelerin gider gerektirici bir ihalesi olan ve 4734 sayılı Kanun kapsamında yapılması gereken bir ihalenin rekabet şartlarını da ihlal edecek şekilde yapılması netice ortaya çıkmaktadır. Birliğin hazırlamış olduğu idari şartnamede katı atıkların toplanması, taşınması ve değerlendirilmesi işlemlerinin tamamı bu tesisi işletecek firmaya verildiğinden ve firmanın da İskenderun Çevre İlçe ve Beldeleri Köy ve Belediyeler Katı Atıklarını Değerlendirme Birliği Encümeni tarafından 11.11.2008 tarih ve 14 sayılı kararı ile belirlenen katı atık bertaraf bedelleri esas alınarak gelir elde edecek olmasından ötürü, tek bir firmaya haksız olarak menfaat sağlanması neticesi ortaya çıkacaktır.”

İYİ NİYETLE İZAH EDİLEMEZ
2886 sayılı Kanunun 51 inci maddesinin (g) bendi kamu kurum ve kuruluşlarında sayılı ve sınırlı hususlara ilişkin özel ihale yöntemini belirlemiş olup, belediye birliği, süreklilik arz eden katı atık toplama, taşıma ve bertaraf işini bu maddeye istinaden yapamaz. Başka bir ifade ile, Belediye Birliği, devamlılık arz eden katı atık toplama, taşıma ve bertaraf işlerini ivedi işler kapsamında değerlendirerek 51 (g) maddesine göre ihale edemez. Çünkü bu tür işler niteliği gereği süreklilik arz eden işlerdir. Bu açıdan bakıldığında, devamlılık arz eden söz konusu işlerin acil işler olarak nitelendirilip 51 (g) maddesine göre yapılması iyi niyetle izah edilemez. Çünkü bu yöntem adrese iş verilmesi sonucunu doğuran, rekabet şartlarını ortadan kaldıran ve kamu yararını öteleyen bir yöntemdir.
2886 sayılı Kanunun 51 inci maddesinin (g) bendinde yer alan ve işin yapılması için şart bulunan “Kullanışlarının özelliği, idarelere yararlı olması veya ivediliği nedeniyle kapalı veya açık teklif yöntemleriyle ihalesi uygun görülmeyen” gerekçenin bu ihale için dayanak oluşturması hukuki olarak mümkün değildir. Çünkü ihale neticesinde ivedi olarak yapılacak bir işlem olmadığı gibi, ihaleyi alacak firma yapıyı yaklaşık 18 ayda işler hale getirecektir. Dolayısıyla, kullanılan yasal dayanak hatalıdır. Ayrıca, bu maddenin tercih edilmiş olması ve maddenin tek bir firmaya ihaleyi vermeye imkan tanıyan bir yapıda bulunmasında dolayı, ihalede rekabet şartlarının oluşmadığını ve kaynakların verimli ve etkin kullanılmadığını rahatlıkla ifade edebiliriz. İlave olarak maddenin hatalı tercih edilmesi ve nihayetinde bir firmaya bu işin verilmesi ihaleye fesat karıştırma suçunu da gündeme getirecektir. Çünkü ihalede rekabet şartları oluşmamıştır.”

FESAT KARIŞTIRMA SUÇU GÜNDEME GELİR
“- Birliğe bağlı belediyelerin katı atık toplama ve taşıma işlerini 4734 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde yapması gerekirken, bu yöntemin tercih edilmeyerek birliğin sözleşme imzaladığı firmaya ücret ödenmesi konusu ihaleye fesat karıştırma suçunu yine oluşturacaktır. Çünkü açık ihale yöntemi ile yerli ve yabancı bütün firmalara açık olarak yapılma ihtimali bulunan bir alımın, ihale yapılmayarak tek bir firmadan temin edilmesi hukuki olarak mümkün değildir.
Birliğe bağlı belediyelerin ihalesiz olarak bu işi yapabilmeleri için 4734 sayılı Kanunda buna ilişkin istisna maddesine yer verilmesi gerekmekteydi. Ancak Kanunun 3 üncü maddesinde, İstisnalar, bu konuya ilişkin herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır.
Bu ihalenin neticesinde, Birlik Encümeni tarafından belirlenen katı atık bertaraf bedellerinin rayicin üzerinde belirlenmiş olması veya diğer belediyelerin bu kapsamdaki hizmetleri daha ucuza alıyor olması, edimin ifasına fesat karıştırma suçunu da gündeme getirecektir. Çünkü hizmet rayicin üzerinde bir fiyatla temin edilmiş olacaktır.”

AYKIRILIK TEŞKİL EDİYOR
“- Birlik tarafından 2886 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılan bu ihalede sözleşmenin süresi noktasında da ciddi hatalar bulunmaktadır. 4734 sayılı Kanun hükümlerine göre belediyelerin katı atıkların toplanması ve nakli işlerini üçüncü kişilere en fazla 5393 sayılı Kanunun 67 nci maddesine göre izleyen seçimleri takip eden 6 ncı ayı geçmeyecek şeklinde yapması gerekirken, ihalenin 25 yıllığına tek bir firmaya veriliyor olması, 5393 ve 4734 sayılı Kanunlar ile yine bu alanda alımların süresine tahdit koyan 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 26 ve 28 inci maddeleri açısından da aykırılık teşkil edecektir.”

HAKSIZ KAZANÇ!
Birlik tarafından hazırlanmış olan idari şartnamede tesisi işletecek kişiye sağlanan imkânların kamu kaynaklarının verimli kullanılmasını engelleyecek mahiyette olduğu da görülmekte ve firmaya haksız kazanç sağlanması ihtimali ortaya çıkmaktadır. Şöyle ki; idari şartnamenin 36 ncı maddesinde yer alan “Birlik tesisin geçici kabulü yapılıp işletmeye açılmasından itibaren bu şartnamede belirtilen birlik sınırları içerisinde ikinci bir çöp tesisi kurulmamasını garanti eder” ifadesi ile “Birlik; çöplerin yasal olmayan yollarla (sokak toplayıcıları) İrtifak Hakkı Sahibinin bilgisi haricinde üçüncü kişilerce yapılmaması için gerekli tedbirleri alır” ifadesi firmaya haksız kazanç elde etmeye yönelik sağlanmış haklar olarak dikkati çekmektedir.
Yukarıda arz ve izah edildiği üzere, mevzuata açıkça aykırı olan İskenderun Çevre İlçe ve Beldeleri Köy ve Belediyelerinin Katı Atıklarını Değerlendirme Birliğinin 23 Aralık 2008 tarihinde, 107 milyon TL’ye yapmış olduğu ihalesinin meri mevzuat açısından incelenmesi, kamu zararı doğmaması için gerekli önlemlerin alınması, doğmuş kamu zararının söz konusu olması halinde müsebbiplerine rücu edilmesi hususunda gereğini arz ederim.”

Sizin Yorumunuz

Please enter your comment!
Please enter your name here